Kedi Tuvalet Dışında İşe Yaparsa: Sorun Çözüm Stratejileri

Kedinizi yıllardır kum kabına gidiyor diye biliyorsunuz. Sonra bir gün halının köşesinde ıslak bir leke buluyorsunuz. Bu durum inatçılık değildir. Kedi tuvaleti dışında işini görüyorsa, mutlaka bir sebep vardır: ya vücudunda bir sorun vardır ya da çevresinde.

Aşağıdaki adımlar, sebebi bulmanız ve kalıcı çözüm üretmeniz için sırayla ilerler. Sırayı atlamayın; özellikle ilk adımı.

Adım Adım Çözüm Yolu

1. Önce veterinere gidin.

   Tuvalet sorunlarının büyük bölümü tıbbidir. İdrar yolu enfeksiyonu, kristal veya taş oluşumu, sistit, böbrek sorunları, şeker hastalığı, ishal ve kabızlık ilk akla gelmesi gerekenlerdir. Yaşlı kedilerde eklem ağrısı da kabın kenarına tırmanmayı zorlaştırır.

   Şu belirtiler varsa aynı gün veterinere gidin: sık sık kaba girip çıkma, az miktarda idrar, idrarda kan, kabın içinde miyavlama, hiç idrar yapamama. Erkek kedilerde idrar tıkanması acil bir durumdur.

2. Sorunun türünü ayırt edin.

   İki farklı davranış vardır ve çözümleri farklıdır.

   • Uygunsuz tuvalet: Kedi yatay yüzeye çömelir. Halı, yatak, banyo küveti gibi yerlere normal miktarda idrar yapar.
   • İşaretleme: Kedi ayakta durur, kuyruğu titrer, duvar veya mobilya kenarına dikey olarak az miktarda idrar püskürtür.

   İşaretleme genellikle stres, bölge kaygısı veya kısırlaştırılmamış olmakla ilgilidir.

3. Kum kabı sayısını kontrol edin.

   Temel kural: kedi sayısı artı bir. Tek kedi için iki kap, iki kedi için üç kap. Kapları farklı odalara koyun. Yan yana duran iki kap, kedi için tek kap sayılır.

4. Kabın kendisini gözden geçirin.
   • Kap, kedinin burnundan kuyruk dibine kadar olan uzunluğun en az 1,5 katı olmalı.
   • Kapaklı kaplar koku hapseder. Çoğu kedi açık kabı tercih eder.
   • Yaşlı veya eklem sorunlu kediler için kenarı alçak kap seçin.
   • Otomatik temizleyen kaplar sesleriyle ürkütebilir.
5. Kumu ve temizlik sıklığını düzeltin.

   Çoğu kedi, kokusuz ve ince taneli topaklanan kumu sever. Kabın içinde 5-7 santimetre derinlik yeterlidir. Günde en az bir kez topakları alın, haftada bir kabı sıcak suyla ve kokusuz sabunla yıkayın. Çamaşır suyu, amonyak ve parfümlü temizleyici kullanmayın.

   Kum markasını değiştirdiyseniz eskiye dönün. Değişimi kademeli yapmak gerekir.

6. Kabın yerini sorgulayın.

   Kap; sessiz, ulaşılabilir ve kaçış yolu olan bir yerde olmalı. Çamaşır makinesinin yanı, kombinin altı, gürültülü koridor uygun değildir. Mama ve su kabından uzak durmalı. Çok katlı evde her katta bir kap bulunsun.

7. Eski lekeleri tamamen yok edin.

   Kedi kendi kokusunu aldığı yere tekrar gider. Enzimatik temizleyici kullanın. Normal deterjan kokuyu insana göre gizler, kediye göre gizlemez. Amonyak içeren ürünler idrar kokusuna benzediği için durumu kötüleştirir.

8. Stres kaynaklarını bulun.

   Taşınma, yeni bebek, yeni hayvan, mobilya değişimi, camdan görünen sokak kedisi, evde kalabalık misafir. Kediler değişimden hoşlanmaz. Tırmalama tahtası, yüksek raflar, saklanma kutuları ve düzenli oyun zamanı kaygıyı azaltır. Oyun konusunda oyuncak seçimi ve günlük oyun rutini üzerine hazırladığımız bölüm işinize yarar.

9. Çok kedili evde rekabeti azaltın.

   Baskın kedi, kabın yolunu kesebilir. Kapları görüş açıları farklı odalara dağıtın. Her kediye ayrı mama, su ve yatak alanı verin. Rahat bir dinlenme alanı kurmak, hiyerarşi gerginliğini düşürür.

10. Yeniden alıştırma yapın.

    Sorun devam ediyorsa kediyi kum kabı, yatağı, maması ve suyu bulunan küçük ve sakin bir odada birkaç gün tutun. Doğru kullanımda sakin sesle övün. Sonra ev alanını kademeli genişletin. Bu yöntem, temel tuvalet eğitiminin ilkeleriyle aynı mantıkta çalışır.

Sık Yapılan Hatalar

• Burnunu sürtmek veya bağırmak. Kedi cezayı olayla ilişkilendirmez. Sadece sizden ve kaptan korkar. Sorun gizli yerlere kayar.
• Doğrudan davranış sanmak. Veterineri atlayıp aylarca kum değiştirmek, tedaviyi geciktirir.
• Tek kap yeter demek. En yaygın hata budur.
• Parfümlü kum kullanmak. İnsan için hoş, kedi burnu için ağırdır.
• Kabı gizlemek. Dolabın içine, kilerin arkasına konan kap kullanılmaz.
• Lekeyi sadece silmek. Enzimatik temizlik yapılmazsa aynı nokta tekrar seçilir.
• Her şeyi aynı anda değiştirmek. Kum, kap ve yer aynı gün değişirse sebep anlaşılmaz.
• Su tüketimini göz ardı etmek. Az su içen kedide idrar yolu sorunları artar. Beslenme ve su düzeni bu tabloyu doğrudan etkiler.

Hızlı Kontrol Tablosu